Jesteś tutaj: HomeArtykułyAktualnościŁyk historii cz. 1 Frekwencja na zawodach

Łyk historii cz. 1 Frekwencja na zawodach

Napisał  10 czerwca 2014
Obecnie jeśli chcemy prześledzić co się działo w polskiej orientacji w ciągu kilku ostatnich lat wystarczy trochę "poszperać" w internecie. Jednak co w przypadku lat odrobinę odleglejszych? Ilu zawodników startowało na zawodach, kto zostawał mistrzem Polski w poszczególnych kategoriach, który klub był najlepszy w kraju? Na te i być może na kilka innych pytań postaram się odpowiedzieć w cyklu artykułów "łyk historii".


W moje ręce jakiś czas temu dość niespodziewanie trafił zestaw bardzo ciekawych publikacji. Mowa w tym miejscu o "bilansach sezonu", wydawanych przez Centralną Komisję Biegu na Orientację przy Polskim Związku Lekkiej Atletyki. Bilans Sezonu był opracowywany przez Andrzeja Pasionka (jednego z najbardziej zasłużonych ludzi w rozwoju BnO w Polsce; zm. w styczniu 2000 r.).
Publikacje jakie do mnie trafiły dotyczą lat 1981-1989 i ten okres będę analizował. W pierwszej kolejności przyjrzę się frekwencji na zawodach w Polsce.

ROK 1981

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

31.05

Zawody na Orientację „Arkadia ’81”

383

2.

16.05

Puchar Jezioraka

380

3.

17.05

IV Regionalne ZnO „Olsztyn ‘81”

363

4.

26.09

Leszczyńskie Zawody na Orientację

341

5.

28.06

Zawody na Orientację „Zamonit ‘81”

323

6.

27.09

Zawody na Orientację „Calisia ‘81”

318

6.

10.10

Zawody na Orientację „Warszawianka ‘81”

318

6.

11.10

V Otwocki Bieg na Orientację „OKS ‘81”

318

9.

12.04

OL – Zodiak ‘81

313

10.

22-24.08

XI Międzyn. Biegi na Orientację ZSSP „Start”

297

 

 

SUMA

3354


ROK 1982

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

21-22.08

ZnO „Zamonit ‘82”

530

2.

22.05

ZnO „Warszawianka ‘82”

525

3.

23.05

ZnO „Wawel ‘82”

383

4.

27-29.08

XII Międzynarodowe BnO o Puchar RG „Start”

371

5.

10.10

I Puchar Kujaw i VI Otwocki BnO „OKS ‘82”

364

6.

9.10

III Puchar Trójmiasta

349

7.

10-11.07

Puchar Wawelu

303

8.

19.09

V Mistrzostwa Polski w sztafetowym BnO

301 (103 sztafety)

9.

6.06

ZnO „Roztocze ‘82”

289 (99 sztafet)

10.

25.04

OL – Zodiak ‘82

246

 

 

SUMA

3661


ROK 1983

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

16-17.04

Puchar Ziemi Leszczyńskiej

576

2.

22-24.07

Grand Prix Polonia ‘83

459

3.

21.05

VI Regionalne ZnO „Olsztyn ‘83”

410

4.

1.10

VII Otwocki BnO „OKS ‘83”

405

5.

1-3.7

XIII ZnO o Puchar RG ZSSP „Start”

391

6.

22.05

IV Puchar Trójmiasta

368

7.

11.06

ZnO „Wawel ‘83”

366

8.

2.10

ZnO „Warszawianka ‘83”

343

9.

16-17.07

II Puchar Wawelu

301

10.

18.09

VI Mistrzostwa Polski w sztafetowym BnO

297

 

 

SUMA

3916


ROK 1984

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

14-15.07

III Puchar Wawelu

510

2.

29.09

VIII runda DMP – 84 „Tomaszów ‘84”

495

3.

20-22.07

Grand Prix Polonia ‘84

480

4.

29.04

ZnO „Wawel ‘84”

473

5.

19.05

V Puchar Trójmiasta

468

6.

28.04

ZnO „Jura ‘84”

417

7.

24-26.08

XIV Międzynarodowe BnO o Puchar RG „Start”

412

8.

30.09

ZnO „Warszawianka ‘84”

395

9.

9.06

II Puchar Podlasia

380

10.

10.06

ZnO „OL – Zodiak ‘84”

334

 

 

SUMA

4364


ROK 1985

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

27-28.07

IV Puchar Wawelu

699

2.

19-21.07

Grand Prix Polonia ‘85

650

3.

27.04

ZnO „Warszawianka ‘85”

600

4.

5.10

III Puchar Podlasia

549

5.

28.04

ZnO „Jura ‘85”

522

6.

23-25.08

XV Międzynarodowe BnO o Puchar RG „Start”

510

7.

6.10

IX Otwocki BnO „OKS ‘85”

456

8.

7.09

VIII Mistrzostwa Polski w sztafetowym BnO

418

9.

15-16.06

XV Międzynarodowe BnO o Puchar Miast Targowych Europy

406

10.

2.06

VI Puchar Trójmiasta

367

    SUMA 5177

ROK 1986

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

5.10

X Otwocki BnO „OKS ‘86”

674

2.

26.04

ZnO „Wawel ‘86”

661

3.

24-25.05

VII Puchar Trójmiasta

643

4.

27-29.07

Grand Prix Polonia ‘86

562

5.

27.04

ZnO „2 runda DMP ‘86”

536

6.

12-13.07

V Puchar Wawelu

535

7.

4.10

IV Puchar Podlasia

533

8.

21-22.06

V Puchar Najmłodszych

466

9.

22-24.08

XVI Międzynarodowe BnO o Puchar RG „Start”

424

10.

18.05

Zawody na Orientację „Calisia ‘86”

416

 

 

SUMA

5450


ROK 1987

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

3.10

V Puchar Podlasia

907

2.

21-23.08

XVII Międzynarodowe BnO o Puchar RG „Start”

707

3.

10-12.07

VI Puchar Wawelu

661

4.

26-27.06

VI Puchar Najmłodszych

613

5.

28.06

I Mist. Młodzieży Szkolnej w BnO

593

6.

26-28.07

Grand Prix Polonia ‘87

590

7.

4.10

XI Otwocki BnO „OKS ‘87”

589

8.

25-26.04

VIII Puchar Trójmiasta

517

9.

24.04

Puchar Floty

512

10.

30.05

X Mistrzostwa Polski w sztafetowym BnO

490

 

 

SUMA

6179


ROK 1988


 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

8-10.07

VII Puchar Wawelu

1070

2.

1-3.07

Grand Prix Polonia ‘88

934

3.

18.06

Puchar Wrocławia ‘88

789

4.

15.05

ZnO „Warszawianka ‘88”

739

5.

25-26.06

VII Puchar Najmłodszych

647

6.

3.09

Zawody na Orientację „Calisia ‘88”

594

7.

10.04

Memoriał Hanny Werner

586

8.

14.05

VI Puchar Podlasia

566

9.

18.06

XI Mistrzostwa Polski w sztafetowym BnO

564

10.

4.09

ZnO „Wawel ‘88”

472

 

 

SUMA

6961


ROK 1989

 

Data zawodów

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

1.

7-9.07

VIII Puchar Wawelu

1189

2.

2-4.07

Grand Prix Polonia ‘89

811

3.

13.05

Puchar Wrocławia ‘89

671

4.

27.05

Zawody I Rundy II Ligi

658

5.

30.04

III Beskidzki Orientcross

620

6.

1.10

Drużynowy Puchar Polski II Runda

531

7.

28.05

X Puchar Trójmiasta

516

8.

23.09

VII Puchar Podlasia

510

9.

16-18.06

VIII Puchar Najmłodszych

442

10.

8.10

OL-Sprint

396

 

 

SUMA

6344

 
Po prześledzeniu powyższych tabel oraz poniższych wykresów można jednoznacznie stwierdzić, że w latach 80 coraz więcej osób uprawiało bieg na orientację i startowało w zawodach BnO. W ciągu 8 lat podwoiła się liczba orientalistów startujących na 10 największych (pod względem frekwencji) zawodach w Polsce. O ile na początku omawianego okresu frekwencja na największych polskich zawodach była porównywalna do czasów obecnych, to w drugiej jego części zdecydowanie przewyższa bieżący stan rzeczy.
Modelowym przykładem może być w tym miejscu Puchar Wawelu. Te najstarsze polskie zawody wielodniowe w BnO, które są rozgrywane do tej pory, podczas pierwszej swojej edycji (1982 r.) zgromadziły na starcie 303 zawodników. Dwa lata później było to już 510 biegaczy. Natomiast w rekordowej VIII edycji (1989 r.) odnotowano 1189 startujących! Jest to liczba, która wydaje się na tę chwilę na polskich zawodach BnO nieosiągalna. Maksimum naszych możliwości to w tej chwili ok. 600-700 startujących.






To co napisałem w poprzednim akapicie potwierdza się w tabeli, którą zamieściłem w artykule we wrześniu ubiegłego roku na temat frekwencji na polskich wielodniówkach. W zeszłym roku największą frekwencję miał Puchar Borów Dolnośląskich, liczba startujących zmieściła się właśnie w przedziale 600-700 osób (uwzględniając każdego, kto wziął udział choćby w jednym dniu rywalizacji). Puchar Wawelu przyciągnął z kolei 540 uczestników. Jednak dysproporcje w porównaniu do końca lat 80 XX wieku są nad wymiar widoczne.

Rok 2013

 

Nazwa zawodów

Liczba wszystkich uczestników

Liczba uczestników z zagranicy

1.

Puchar Borów Dolnośląskich

637

55

2.

XXXII Puchar Wawelu

540

55

3.

XVIII Puchar Bałtyku

503

94

4.

XV Grand Prix Mazowsza

379

40

5.

IX Grand Prix Pomorza

366

51

6.

Grand Prix Polonia 2013

345

40

7.

Puchar Ślęży

344

3

8.

XI Limanowa Cup

289

39

 

SUMA

3403

377


Niestety daleko nam dzisiaj do stanu z 1988 roku, kiedy na 10 największych polskich zawodach wystartowało w sumie prawie 7 tys. zawodników. Mówimy, że BnO w Polsce się rozwija, jest coraz bardziej atrakcyjne dla widza jak i biegacza dzięki zastosowaniu wielu nowych technologii (elektroniczny system potwierdzania obecności na punktach kontrolnych, GPS tracking, kamery na trasie, lepszej jakości mapy - scanning laserowy). Jednak nie chce to się przełożyć na wzrost liczby osób uprawiających BnO. Obecnie jest boom na wszelkiego rodzaju aktywność fizyczną. Coraz większa liczba ludzi uprawia sport. Wystarczy przytoczyć przykład biegów ulicznych i przełajowych. W ciągu kilku ostatnich lat liczba startujących na takich zawodach wzrosła wielokrotnie. Bieg na orientację zostaję niestety w tym wszystkim gdzieś trochę z boku... można powiedzieć że w lesie. Chyba, że to kwestia czasu?

PS.:
W tym miejscu chciałem podziękować panu Zbigniewowi Malinowskiemu od którego otrzymałem wspomniane w artykule bilanse sezonu. To dzięki Panu powstał ten artykuł i miejmy nadzieję, że także kilka kolejnych.


Ilustracja artykułu pochodzi z kroniki sekcji KU AZS WAT Warszawa, na której stronie również znajdziecie bilanse sezonu oraz inne ciekawe, archiwalne materiały. Zdjęcia pochodzą z Pucharu Wawelu z 1989 roku i zostały wykonane przez Pana Jacka Szustakowskiego. Zostały częściowo poddane cyfrowej koloryzacji. Co ciekawe, wycinek z gazety relacjonującej PW mówi nawet o 1400 zawodnikach biorących udział w zawodach.


8 komentarzy

  • Link do komentarza Marcin piątek, 01 sierpnia 2014 01:03

    Trochę historii polskich (i światowych) InO jest na stronie KInO ZG PTTK:
    http://ino.pttk.pl/historia/zarys_historii_ino.pdf
    http://ino.pttk.pl/historia/historia.php

  • Link do komentarza Łukasz Gryzio Łukasz Gryzio czwartek, 26 czerwca 2014 22:20

    Panie Zbigniewie,
    dziękuje za te rzeczowe uwagi.

    Faktycznie trochę mogłem się zagalopować ze stwierdzeniem, że w tej chwili w Polsce mniej osób uprawia BnO niż w latach 80.

    Niestety w bilansach nie ma podanej liczby zagranicznych uczestników na danych zawodach, dlatego nie mogłem tego zweryfikować. Jednak to co Pan napisał -mimo że w tamtych czasach jeszcze nie było mnie na świecie - wydaje się dla mnie całkiem logiczne i dziękuję za zwrócenie na to uwagi.

    Przy takim stanie rzeczy liczba polskich biegaczy na orientację w drugiej połowie lat 80 mogła być podobna do czasów bieżących.
    Co nie zmienia jednak faktu, że największe polskie zawody przyciągają w tej chwili ogólnie mniej zawodników niż było to w drugiej połowie lat 80. Racja, że nie można bezpośrednio porównywać tych dwóch okresów. To są inne czasy i inne realia. Inne aspekty determinują wybory ludzi.
    Mimo to trzeba się zastanowić czemu tak mało osób przyjeżdża do nas z zagranicy (na tym też nam przecież zależy) i czemu nie widać tendencji wzrostowej przy liczbie osób uprawiających BnO w Polsce.
    Nasi wspomniani południowi sąsiedzi (dzisiaj już dwa oddzielne Państwa) potrafią przyciągnąć na zawody bez problemu ponad tysiąc zawodników. I nie są to biegacze tylko z rodzimego kraju, ale także właśnie duża część zawodników z zagranicy.

  • Link do komentarza Łukasz Gryzio Łukasz Gryzio środa, 25 czerwca 2014 22:29

    Robercie,
    podczas mojego ekspresowego prześledzenie historii rozwoju InO w Polsce mogę stwierdzić, że InO mają dłuższą historię w naszym kraju niż BnO.
    Chociaż to wszystko nie jest takie jednoznaczne.
    Samo określenie Impreza na Orientację odnosi się przecież także do zawodów w BnO. Początkowo gdy Polacy zaczynali odkrywać (lata 50 XX wieku) aspekty zabaw z mapą, nie było podziału na Marsze na Orientację, Rajdy na Orientację czy Biegi na Orientację. Odbywały się wtedy Zawody na Orientację, które miały głównie formę turystyczno -rekreacyjną. Wraz z popularyzacją imprez na orientację, przenikania do nas form rozgrywania zawodów z zagranicy oraz przyjęcia Polski w poczet członków IOF (1967r.) zawody na orientację zaczęły przybierać różne formy, w tym także te bardziej sportowe.
    Momentem przełomowym było chyba przejęcie przez ogólnopolskie Zrzeszenie Sportowe "Start" organizacji sportowych zawodów na orientację od PTTK (działo się to stopniowo w latach 70, a oficjalne przekazanie nastąpiło w roku 1978).
    Dlatego to rozwój BnO spowodował, że został on wyodrębniony ze struktur PTTK i tym samym oddzielił się od imprez turystyki kwalifikowanej jakie pod swoim szyldem do tej pory posiada PTTK.

  • Link do komentarza Zbigniew Malinowski czwartek, 19 czerwca 2014 21:42

    Doceniam wysiłek Łukasza. Myślę, że to bardzo ważne, żeby wiedzieć, że BnO nie zaczęło się w Polsce kilka lat temu i żeby mieć odniesienie - trzeba wiedzieć czy idziemy do przodu czy nie. Niech każdy sam oceni.

    Natomiast muszę wytknąć Łukaszowi pewien błąd merytoryczny. Jednocześnie muszę go za ten błąd usprawiedliwić - sprawa dotyczy czasów, których on nie może pamiętać a pewnie jak kogoś wtedy nie było na świecie to i zrozumieć nie jest łatwo.

    Otóż nie można wnioskować o ilości ludzi uprawiających dyscyplinę w Polsce na podstawie zawodów międzynarodowych, a konkretnie na podstawie "Pucharu Wawelu". Dziś to faktycznie są praktycznie zawody krajowe ale druga połowa lat 80-tych to nie jest dzień dzisiejszy.
    Mur Berliński nie runął jednego dnia - to był proces. Można się spierać kiedy konkretnie się zaczął ale niewątpliwie pod koniec lat 80-tych nabierał niezwykłego przyspieszenia. Rządy Gorbaczowa, pieriestrojka, spowodowały, że można było się już praktycznie bez większych problemów przemieszczać pomiędzy krajami "demokracji ludowej". Nawet wyjazd "na Zachód" nie był już takim problemem, a niektórzy nie wymagali nawet wiz (polecam piosenkę "Berlin Zachodni" zespołu Big Cyc). Obywatele ZSRR, którzy wcześniej praktycznie w ogóle nie mogli podróżować zaczęli odkrywać "zachód" przez Polskę i Czechosłowację (tak! to nie błąd! było takie Państwo wtedy! ;-) ). I zawody w BnO były dobrym pretekstem. I pod koniec lat 80-tych masa uczestników "Pucharu Wawelu" mówiła raczej po rosyjsku niż po polsku.

    Tak więc "prawdziwie polskie" zawody nigdy nie przekraczały jakichś 700 zawodników a naprawdę największą "czysto polską" imprezą był, co zaskakuje mnie dzisiaj, "Puchar Podlasia" w 1987 roku, który odbywał się oczywiście na Podlasiu, czyli w Kielcach. :-)

  • Link do komentarza Maciej Gędziorowski Maciej Gędziorowski poniedziałek, 16 czerwca 2014 19:34

    Nie jestem ekspertem, ale wydaje mi się, że w Polsce najpierw były InO (MnO). Dopiero potem rozwinął się BnO.

  • Link do komentarza Robert Niewiedziała Robert Niewiedziała środa, 11 czerwca 2014 12:28

    Mam pytanie, odnośnie InO, czy takie imprezy odbywały się już w latach 80? Może pojawienie się imprez w InO spowodowało zmniejszenie frekwencji podczas BnO? Ciekawe też mogłoby być dodanie tutaj tabeli z 10 największymi imprezami w InO.

  • Link do komentarza Tadeusz Piłkowski Tadeusz Piłkowski wtorek, 10 czerwca 2014 23:19

    Kawał historii Pucharu Wawelu (niestety tylko do 2007 roku) spisany jest na podstronie zawodów http://www.wawelcup.pl/files/historia/. Dostępne są też wszystkie użyte (do 2007) mapy, tylko w "niedziałających" linkach trzeba duże litery pozamieniać na małe.

  • Link do komentarza Maciej Gędziorowski Maciej Gędziorowski wtorek, 10 czerwca 2014 22:58

    Wszystkim zainteresowanym historią BnO polecam nasz dział "Do pobrania": http://orientujsienawat.pl/do-pobrania.html

Zaloguj się, by skomentować

Zapraszamy na zakupy

Gdzie zacząć?

Ranking sezonu 2017

M21K21M20K20M18K18M35K35
Imię nazwisko klub. pkt.
AdamSzmulkowskiPUKS Młode Orły1018
ŁukaszGryzioUKS Azymut1002
MichałKalataMKS Paulinum975
WojciechDudekPUKS Młode Orły964
MariuszPabichUKS Azymut904
KarolGaliczIndywidualny Mazowsze896

Facebook

Ostatnie komentarze

O portalu

Jest to pierwszy w Polsce portal o biegu na orientację. Powstał on we współpracy kilkunastu osób - oczywiście pasjonatów orienteeringu. Filarami serwisu są: część redakcyjna, baza map i klubów oraz kalendarz zawodów - wszystko, co trzeba obecnemu... lub przyszłemu orientaliście.

Wesprzyj nas!

Portal istnieje od lipca 2012 roku i na tym etapie najważniejszym wsparciem będzie wsparcie redakcyjne oraz pomoc przy dodawaniu map. Do współpracy zapraszamy każdego! Zachęcamy również do reklamowania się na łamach naszego serwisu.

Dołącz do redakcji

Czekamy na ludzi, którzy potrafią pisać o orienteeringu nietuzinkowo i z pasją. Wyślij nam swój artykuł, z chęcią go opublikujemy! Pamiętaj, że na dowolne tematy pisać możesz również na blogu wbudowanym w portal. Wystarczy się zarejestrować.

Kontakt

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.

Tytuł biegnaorientacje.pl jest wpisany do rejestru dzienników i czasopism Krakowskiego Sądu Okręgowego. Wydawcą portalu jest firma Kvalitet z siedzibą w Krakowie. 

Nasz portal wykorzystuje pliki cookies (czym są?). Pamiętaj, że możesz je wyłączyć w ustawieniach przeglądarki.